|
MİDE
VE BAĞIRSAKTA YABANCI CİSİM
Kediler
yiyecek dışındaki yabancı cisimleri de yiyebilmektedir. Bunlar arasında
lastik toplar, boncuklar, para, ip, vida, seloteyp, düğme, lastik toka,
naylon poşet parçaları gibi cisimler sayılabilir. Bazı kediler bu
cisimleri oyun oynarken yanlışlıkla yutabilirler, bazıları kedilerinse yün
kazak, naylon poşet, kablo gibi cisimleri kemirme alışkanlıkları sonucu
bu tip durumlar oluşabilir.
Kedinin
yediği yabancı cisimlerin büyük bir kısmı mideden bağırsağa geçemeyecek
kadar büyüktür. Eğer yenilen yabancı cisim midede kalırsa ciddi sindirim
sorunlarına yol açabilir. Ancak ataç, plastik parçaları, düğme gibi küçük
cisimler mideden bağırsağa geçebilir ve ince bağırsağın tıkanmasına
ya da delinmesine neden olabilir.
Sindirim
sistemindeki yabancı cisimler her yaştaki kedide gözlenebilir. Ancak, 2 yaşından
küçük kedilerde daha yaygın olarak gözlenmektedir.
Yutulan
yabancı cisimler içinde en büyük tehlikeyi ipler yaratır. Bazı
durumlarda ipin başlangıcı ilmik olarak dile takılırken diğer ucu yemek
borusu, mide ve ince bağırsağa ulaşır. İpin bir ucunun dilde kalması
nedeniyle ip sindirim sistemini geçemez. Kedi kusmaya başlar.
İp
yutmanın bir başka tehlikesi bağırsaklar üzerinde yaptığı
deformasyondan kaynaklanır. İncebağırsağın hareketleri bağırsağın ipin çevresinde bir
akordeon gibi toplanmasına neden olur (Şekil 1). Bağırsak hareketleri
devam ettikçe ip giderek incelir ve bağırsak duvarını bir çok yerinden
keser. Eğer bağırsak içeriği karın boşluğuna boşalırsa bu durum
peritonite yol açar.
Yabancı
cisimlerin sindirim sistemi içinde yol açtıkları bir diğer problem
intussuspectiondur. Intussuspection bağırsağın kendi içine kayarak
yanlarda cep oluşturması durumudur(Şekil 2). Birincil olarak ince bağırsakta oluşmasına rağmen
bazen kalın bağırsakta da gözlenir. Bağırsak kendi içine kıvrıldığı
zaman kan dolaşımında azalma meydana gelir. Kan dolaşımı olmayan bölgedeki
dokular şişer ve sonunda ölür. Süreç çok hızlı ilerler. Bu
nedenle tanının çabuk konması ve hemen tedaviye başlanması gerekir.
Belirtileri
Kusma
Ani
iştah kaybı
Karın
bölgesinde gerginlik
Bağırsak
hareketlerinde azalma
Dışkının
rengi, şekli ve miktarında anormallikler
Ateş
Tanı
Sindirim
sisteminde yabancı cisim tanısı koymak için veteriner hekimler ilk olarak
kedinin tıbbi geçmişini araştırırlar. Kedinin yakın zamanda bulunduğu
ortamların, alışkanlıklarının bilinmesi yabancı cismin ne olduğuna ilişkin
bilgi verebilir.
Karın
bölgesinin röntgeni çekilir. Röntgen yabancı cismin belirlenmesi için
yeterli olmazsa ilaçlı film çekilir.
Sindirim
sistemi içinde yabancı cisim olduğu belirlenirse hem kedinin genel sağlık
durumunu değerlendirmek hem de olası bir cerrahi müdahaleden önce anestezi
ile ilgili riskleri değerlendirmek amacıyla kan tetkikleri yapılır.
Tedavi
Bazı
küçük cisimler bağırsaktan geçerek vücudu kendiliğinden terk edebilir.
Ancak birçok durumda yabancı cismin çıkarılması için cerrahi müdahale
gerekir. Ameliyat sırasında genellikle bağırsağın zedelenen kısmı çıkarılır.
Kalın bağırsakta bulunan yabancı cisimler için kediye yağlı maddeler içirilerek
cismin ameliyat yapılmadan çıkması sağlanabilir.
Uyarılar
– Önlemler
Kedilerin
yabancı cisim yutmalarını engellemek için oyuncaklarını çiğnenemeyen
cisimlerden seçmek gerekir. Kedinizi ucuna top, oyuncak fare vb. cisimler bağlı
bir iple oynatıyorsanız oyun saatleri dışında bu ipi onun ulaşamayacağı
bir yerde tutun. Kediniz için seçtiğiniz oyuncakların kemirilmesi
durumunda kopup yutulabilecek parçaları olmamasına özen gösterin. Örneğin
piyasada bulunan pek çok oyuncak farenin plastik gözleri, burunları ya da
kulakları, ipten kuyrukları yutulmaları halinde tehlike yaratırlar. Tırmalama
tahtasına ipin ucuna dizili boncuklar gibi aksesuarlar takmayın. Yine lastik
saç tokaları, yün yumakları özellikle yavru kedilerin oynamaktan zevk aldıkları
fakat kemirmeleri, yutmaları durumunda kediniz için hayati tehlike arz eden
cisimlerdir.
Eğer
kedinizin belli eşyaları kemirme, çiğneme gibi bir alışkanlığı olduğunu
gözlemliyorsanız (yün kazaklar, naylon poşetler, yapışkanlı bantlar) öncelikle
bu tür eşyaları onun ulaşamayacağı yerlerde tutun. Elektrik kablolarını
mümkün olduğunca gizleyin, bunu yapamadığınız durumlarda kedinin hoşlanmadığı
bir koku içeren spreyler kullanın. Kediler naylon poşetlerin içine girip
oynamayı da çok severler ama poşetin boynuna dolanması durumunda boğulma
tehlikesiyle karşı karşıya kalabilirler. Dikiş iplikleri, vidalar, düğmeler,
küpe, boncuklu kolyeler gibi cisimleri daima kedinizin ulaşamayağı
yerlerde saklayın.
Kedinizin
yabancı cisim yuttuğundan şüphelendiğiniz anda hiç vakit kaybetmeden
veteriner hekiminizle iletişime geçin.
Kaynak:
Peteducation.com
Çeviri:
Sokakkedisi.net
Site
içeriğinde yer alan çeviri, derleme ve yazılar bilgi verme amaçlı
olup, sağlık sorunlarına yönelik hiçbir tedavi yöntemi, ilaç ve
benzeri uygulama salık vermemektedir. Kedinizin sağlığıyla ilgili
her türlü konuda uzman bir veteriner hekimin görüşü alınarak
hareket edilmelidir.
|